woensdag, 04 mei 2016 23:18

Toespraak burgemeester Lamers tijdens Dodenherdenking

Schiedam - Tijdens Dodenherdenking op 4 mei 2016 sprak burgemeester C.H.J. Lamers op de Plantage te Schiedam de volgende tekst.

"Dames en heren, jongens en meisjes,

Vandaag herdenken we alle burgers en militairen die sinds het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in het Koninkrijk der Nederlanden, of elders in de wereld, zijn omgekomen. Omgekomen in oorlogen of bij vredesoperaties.

En, voor Schiedam heeft 4 mei nog een andere bijzondere betekenis. Vandaag precies 40 jaar geleden vond in Schiedam één van de grootste treinrampen uit de Nederlandse geschiedenis plaats, waarbij 24 mensen omkwamen en velen gewond raakten. Op deze bijzondere dag wil ik ook hier bij stil staan, omdat deze ramp nauw verbonden is met de geschiedenis van onze stad.

In heel Schiedam liggen sinds enkele jaren zogenoemde Stolpersteine, zogenaamde “struikelstenen”. Het zijn gedenktekens, in het trottoir voor de huizen van mensen die van daaruit door de nazi’s zijn verdreven, gedeporteerd, vermoord. Opgepakt vanwege hun geloofsovertuiging, fysieke beperking of seksuele geaardheid. Nadat in 2014 de eerste stenen werden gelegd, komen deze stenen op steeds meer plekken in de stad te liggen. Het is confronterend om het grote aantal stenen te zien. Nu zijn dat er al 48 in Schiedam, er komen er in totaal 166.

Hier vlakbij, slechts zo’n 100 meter hier vandaan, op de Tuinlaan, ligt er bijvoorbeeld ook één en op het Plein Eendragt liggen er twee. Op die plaatsen hebben onschuldige mensen in vrijheid gewoond. Op de plek waar wij nu in vrijheid staan, met zijn allen samen zijn, werden levens verwoest en ontnomen. Het is soms moeilijk te beseffen dat de vrijheid die wij nu kennen, niet vanzelfsprekend is geweest.
Het is goed dat dit wordt gemarkeerd, dat deze mensen niet worden vergeten. Zodat wij niet alleen vandaag, maar het gehele jaar de waarde van vrijheid blijven herkennen.

Dames en heren, jongens en meisjes,

"Geef vrijheid door" is het landelijke thema van deze Dodenherdenking. En dat is broodnodig. Vrijheid, het hebben of het niet hebben daarvan, is niet alleen maar iets uit de geschiedenis. Het is iets wat nú speelt, en helaas, ook nog in de toekomst zal blijven spelen. Daar worden wij met de recente aanslagen in Parijs, Brussel, Ankara, Istanboel, met de voortdurende oorlog in Syrie, met aanslagen op vliegtuigen zoals de MH17, of waar dan ook ter wereld, direct mee geconfronteerd.

Met afschuw reageert de wereld op deze aanslagen. Een ongelooflijk onrecht. Het grote aantal slachtoffers, het onbeschrijfelijke leed voor de nabestaanden: dat schokt ons diep. Bruut en laf geweld. Wij geven vandaag ook uiting aan ons verdriet en onze afschuw over deze aanvallen op onze waarden.
Dat gebeurt niet alleen in de voor ons bekende westerse landen. Over de hele wereld, ook in landen met andere culturen waar net zoveel onschuldige slachtsoffers vallen, wordt de vrijheid van mensen beperkt. Er is dan maar één juiste reactie mogelijk.

Terroristen zijn erop uit om mensen tegen elkaar op te zetten. Om onrust in de samenleving te veroorzaken. Vervolging vanwege geloofsovertuiging, seksuele geaardheid, het is aan de orde van de dag. Wat er nu in de wereld gebeurt, met de terreur van groeperingen als IS, is niets minder dan het beroven van levens vanwege andere overtuigingen, vanwege haat. Precies zoals wij zagen in de Tweede Wereldoorlog.

De onrust die terroristen proberen te veroorzaken mag niet in onlusten uitdraaien, maar moet uitmonden in een verzet tégen dat geweld. Niet met angst, niet met haat terug. Maar wel met een kracht die laat zien dat wij niet zwichten voor terreur. Dat we met respect en tolerantie in een samenleving kunnen leven, waar ruimte is voor iedereen.

"Geef vrijheid door", als Nederlandse samenleving, als stad Schiedam, als individu.

Dames en heren, jongens en meisjes,

Binnen de beschermende grenzen van onze wetten zie ik een samenleving van vrijheid en respect. Waar mensen en steden kunnen bloeien. Waarin kleine dingen groots kunnen zijn. En dat is nodig. Want met oorlogen en conflicten wereldwijd zoeken vluchtelingen hun toevlucht naar een veiliger omgeving. Nog altijd komen grote stromen vluchtelingen naar Europa toe, naar Nederland en ook naar Schiedam. Deze mensen, van huis en haard verdreven, hebben vaak een levensgevaarlijke tocht achter de rug om hier te komen. Zij kozen het risico van de dood onderweg, boven een zekere dood of martelingen in hun land van herkomst.

Zo komt de oorlog dichtbij, hoe ver weg deze geografisch ook lijkt. En juist op deze momenten kunnen wij tonen wat een samenleving kan. Dat wij als Schiedammers niet alleen in vrijheid kunnen leven, maar dat wij anderen dat ook gunnen. Dan wint de tolerantie. Al eeuwen lang heeft Schiedam vluchtelingen van elders opgevangen. Ik kan vele voorbeelden noemen. De kracht van Schiedam zit hem mede in onze diversiteit.

Alleen met verdraagzaamheid en respect staan wij boven het onrecht in de wereld en kunnen wij laten zien dat terreur nooit zal overwinnen. Door te accepteren dat we niet allemaal hetzelfde zijn, maar dat wij wel in een wereld leven waar wij dingen kunnen zeggen en tolerant zijn naar elkaar. Het is van grote waarde altijd met elkaar in gesprek te blijven, de dialoog te voeren. Met woorden, niet met wapens.
Wij moeten leren van de lessen uit het verleden. De harde lessen uit de Tweede Wereldoorlog. Juist daarom is het belangrijk stil te staan bij de geschiedenis. En te herdenken. En die vrijheid dóór te geven. Maar niet alleen toen, niet alleen gisteren, ook vandaag en morgen.

Dames en heren, jongens en meisjes,

Vandaag herdenken wij. De Stolpersteine door de stad heen, waar ik in het begin over sprak, staan symbool voor een blijvende herinnering van wat er kan gebeuren als haat de samenleving overspoelt en als vrijheid niet vanzelfsprekend is.

Daarom zijn wij stil voor al die personen die omgekomen zijn en hun leven gaven, voor hen die vielen.
Vrijheid en tolerantie blijven we doorgeven, voor hén.

Dank u voor uw aandacht."

Toespraak burgemeester Lamers tijdens Dodenherdenking

Advertentie